1. พื้นที่ถังเก็บเชื้อเพลิง / คลังน้ำมัน / ลานขนถ่าย (Tank Farm Risks)

พื้นที่คลังเก็บเชื้อเพลิง (Oil Depot) และจุดขนถ่าย (Loading Area) เช่น ลานโหลดน้ำมันลงรถหรือเรือ เป็นบริเวณที่มี ไอระเหยของของเหลวไวไฟ สะสมได้ง่ายจากช่องระบายถังหรือการรั่วไหลขณะขนถ่ายเชื้อเพลิง

โดยทั่วไปบริเวณปากถังเก็บน้ำมันจะมีไอระเหยเกิดขึ้นเป็นครั้งคราว แต่บริเวณสถานีโหลดเชื้อเพลิงจะมีไอระเหยหนาแน่นกว่า จึงต้องมีการติดตั้ง โคมไฟกันระเบิด เพื่อป้องกันแหล่งจุดติดไฟที่อาจก่อให้เกิดอุบัติเหตุใหญ่

2. การจำแนกพื้นที่อันตราย: คลังน้ำมัน vs ลานโหลด

การเลือกโคมไฟต้องดูความเข้มข้นของไอระเหยในแต่ละจุด:

• Zone 2 คืออะไร (คลังน้ำมัน): บริเวณปากถังเก็บน้ำมันและโดยรอบ (Tank Farm) มีไอระเหยเกิดขึ้นเป็นครั้งคราว หรือช่วงสั้นๆ ไม่ต่อเนื่อง จัดเป็น Zone 2 (Class I Division 2)
• Zone 1 คืออะไร (ลานขนถ่าย): บริเวณสถานีโหลดหรือจุดเทเติมเชื้อเพลิง (Loading Racks) มีไอระเหยหนาแน่นขณะปฏิบัติงาน และมีการเชื่อมต่ออุปกรณ์บ่อยครั้ง จัดเป็น Zone 1 (Class I Division 1) ซึ่งมีความเสี่ยงสูงกว่า

3. หลักการเลือกโคมไฟกันระเบิดสำหรับคลังน้ำมัน

• พื้นที่เสี่ยง ลานโหลดน้ำมัน Zone 1 เลือกโคมไฟกันระเบิดแบบไหน?

จำเป็นต้องใช้โคมไฟระดับสูง (Category 2 / Class I Div 1) ที่โครงสร้างแข็งแรงพิเศษ ทนแรงกระแทกและการสั่นสะเทือนจากการเคลื่อนย้ายยานพาหนะเข้า-ออก

• Hazardous Area คลังน้ำมัน Zone 2 ต้องใช้โคมไฟแบบไหน?

สามารถเลือกใช้โคมไฟประเภท Ex n, Ex ec หรือ Class I Div 2 ซึ่งออกแบบมาสำหรับป้องกันประกายไฟในสภาวะปกติ เพื่อความคุ้มค่าของงบประมาณ

4. วิธีอ่านรหัส Ex และใบรับรองที่ต้องตรวจสอบ

มาตรฐานความปลอดภัยกำหนดให้คลังน้ำมันต้องใช้อุปกรณ์กันระเบิด 100% ควรตรวจสอบ:

• เครื่องหมาย ATEX: สำหรับ Zone 2 (รหัส Ex...Gc) หรือ Zone 1 (รหัส Ex...Gb)
• ใบรับรอง UL: สำหรับมาตรฐาน Class I Div 1 หรือ Div 2
• เลขที่ใบรับรอง: (Certificate No.) บนตัวอุปกรณ์ต้องตรวจสอบได้จริง