อัพเดทล่าสุด: สิงหาคม 2569 · เขียนโดยทีมวิศวกร SacredLight ผู้เชี่ยวชาญด้านระบบแสงสว่างโรงงานและคลังสินค้ากว่า 10 ปี
โคมไฟไฮเบย์ LED เป็นโคมไฟสำหรับพื้นที่ภายในอาคารที่มีเพดานสูงและต้องการปริมาณแสงมาก เช่น โรงงาน โกดังสินค้า ศูนย์กระจายสินค้า โรงยิม และสนามกีฬาในร่ม โคมไฮเบย์ที่พบได้บ่อยแบ่งตามรูปทรงได้เป็น 2 ประเภทหลัก คือ UFO High Bay หรือโคมไฮเบย์ทรงกลม และ Linear High Bay หรือโคมไฮเบย์ทรงยาว
โคมทั้งสองประเภทให้ความสว่างสูงและประหยัดพลังงานได้เหมือนกัน แต่มีลักษณะการกระจายแสงและพื้นที่ใช้งานที่แตกต่างกัน การเลือกรูปทรงให้เหมาะกับพื้นที่จึงมีความสำคัญพอ ๆ กับการเลือกจำนวนวัตต์
สารสำคัญ: ไม่มีโคมไฟไฮเบย์ LED รูปทรงใดดีที่สุดสำหรับทุกพื้นที่ UFO High Bay เหมาะกับพื้นที่เปิดที่ต้องการแสงกระจายรอบทิศทาง ส่วน Linear High Bay เหมาะกับคลังสินค้า High Rack และช่องทางเดินที่ต้องการควบคุมทิศทางแสง การตัดสินใจต้องดูรูปแบบพื้นที่ก่อนดูตัวเลขวัตต์หรือลูเมน
UFO High Bay คือโคมไฟไฮเบย์ทรงกลมที่มีลักษณะคล้ายจานบิน ตัวโคมกะทัดรัดและติดตั้งง่าย ส่วนใหญ่ติดตั้งแบบแขวนจากโครงสร้างหลังคาหรือยึดติดกับเพดานด้วยขายึด โคมประเภทนี้มักใช้เลนส์กระจายแสงแบบสมมาตร คือกระจายแสงออกจากจุดกึ่งกลางไปยังบริเวณโดยรอบ เหมาะกับพื้นที่เปิดที่ต้องการให้แสงครอบคลุมหลายทิศทาง
พื้นที่ใช้งานที่เหมาะสม ได้แก่ โรงงานที่ไม่มีชั้นวางสินค้าสูง โกดังแบบพื้นที่เปิด พื้นที่ประกอบสินค้า ลานอเนกประสงค์ภายในอาคาร โชว์รูมที่มีเพดานสูง โรงยิมและสนามกีฬาในร่ม ศูนย์ซ่อมบำรุง และพื้นที่ผลิตที่มีเครื่องจักรกระจายอยู่ทั่วบริเวณ
Linear High Bay คือโคมไฟไฮเบย์ทรงสี่เหลี่ยมหรือทรงยาว ออกแบบให้กระจายแสงตามแนวยาวของตัวโคม ติดตั้งได้ทั้งแบบแขวน ยึดติดเพดาน หรือใช้ขายึดปรับมุม จุดเด่นสำคัญคือสามารถใช้เลนส์แบบสมมาตรและไม่สมมาตรได้ จึงควบคุมแสงให้ส่องตามแนวช่องทางเดินหรือระหว่างชั้นวางสินค้าได้ดีกว่าโคมที่กระจายแสงออกทุกทิศทาง
พื้นที่ใช้งานที่เหมาะสม ได้แก่ คลังสินค้า High Rack ช่องทางเดินระหว่างชั้นวางสินค้า ศูนย์กระจายสินค้า โรงงานที่มีสายการผลิตเป็นแนวยาว พื้นที่ติดตั้ง Conveyor ลานประกอบสินค้าที่มีรูปทรงยาว ซูเปอร์มาร์เก็ตและพื้นที่ค้าส่ง และโรงงานที่ต้องการควบคุมทิศทางแสงเฉพาะบริเวณ
| หัวข้อ | UFO High Bay | Linear High Bay |
|---|---|---|
| รูปทรง | ทรงกลม กะทัดรัด | ทรงสี่เหลี่ยมหรือทรงยาว |
| รูปแบบแสงทั่วไป | กระจายรอบจุดกึ่งกลาง | กระจายตามแนวยาวหรือกำหนดทิศทางได้ |
| พื้นที่เหมาะสม | โรงงานและโกดังพื้นที่เปิด | คลังสินค้า High Rack และพื้นที่แนวยาว |
| มุมแสง | 60°, 90°, 120° | มุมสมมาตรและมุม Asymmetric |
| การติดตั้ง | ห่วงแขวน ตะขอ หรือขายึด | แขวนเพดานหรือขายึดปรับมุม |
| การติดตั้งในช่องทางเดิน | ใช้ได้ แต่ต้องตรวจการสูญเสียแสงบนชั้นวาง | เหมาะกว่าเมื่อใช้เลนส์ Asymmetric |
| ความสะดวกในการติดตั้ง | ตัวโคมเล็กและติดตั้งง่าย | ต้องจัดแนวโคมให้ตรงกับพื้นที่ |
| แสงบนชั้นวางแนวตั้ง | ขึ้นอยู่กับเลนส์และตำแหน่งติดตั้ง | ควบคุมให้ตกบนชั้นวางได้ง่ายกว่า |
| ระบบเซนเซอร์ | รองรับได้ ขึ้นอยู่กับรุ่น | รองรับได้ ขึ้นอยู่กับรุ่น |
| การใช้งานหลัก | พื้นที่เปิด | ช่องทางเดิน ชั้น Rack และสายการผลิต |
ไม่สามารถสรุปได้จากรูปทรงว่าโคมประเภทใดสว่างกว่า เพราะความสว่างจริงบนพื้นที่ทำงานขึ้นอยู่กับหลายปัจจัยร่วมกัน ได้แก่ ปริมาณลูเมนของโคม ประสิทธิภาพ lm/W มุมและรูปแบบการกระจายแสง ความสูงติดตั้ง ระยะห่างระหว่างโคม ขนาดพื้นที่ ตำแหน่งชั้นวางและเครื่องจักร ค่าการสะท้อนของเพดาน ผนัง และพื้น รวมถึงค่าเสื่อมสภาพและปัจจัยการบำรุงรักษา
โคมที่มีลูเมนสูงกว่าอาจไม่ได้ให้ค่า Lux บนพื้นที่ทำงานสูงกว่าเสมอไป หากแสงจำนวนมากตกในตำแหน่งที่ไม่ต้องการ การเปรียบเทียบที่แม่นยำจึงควรใช้ไฟล์ IES ของโคมแต่ละรุ่นและจำลองแสงด้วยโปรแกรม DIALux ตามหน้างานจริง
ข้อเท็จจริงที่ควรรู้: กระทรวงพลังงานสหรัฐฯ (FEMP) กำหนดเกณฑ์ประสิทธิภาพแสงขั้นต่ำสำหรับจัดซื้อโคมไฟไฮเบย์อุตสาหกรรมของหน่วยงานรัฐบาลไว้ที่ไม่ต่ำกว่า 175 lm/W (สำหรับโคมที่ให้ลูเมนตั้งแต่ 10,000 ลูเมนขึ้นไป) และโคมกลุ่ม Low Bay ไม่ต่ำกว่า 143 lm/W ตัวเลขนี้ใช้เป็นเกณฑ์เปรียบเทียบเบื้องต้นได้ แม้จะไม่ใช่ข้อบังคับของประเทศไทย (อ้างอิง: U.S. Department of Energy - FEMP)
ความสูงเป็นหนึ่งในข้อมูลสำคัญ แต่ยังไม่เพียงพอสำหรับการเลือกรูปทรง รุ่น และจำนวนวัตต์ ตัวอย่างเช่น พื้นที่สองแห่งมีความสูงติดตั้ง 10 เมตรเท่ากัน แต่อาจต้องใช้ระบบแสงต่างกัน หากพื้นที่หนึ่งเป็นโกดังเปิดโล่ง ส่วนอีกพื้นที่เป็นคลังสินค้าที่มีชั้น Rack สูงและทางเดินแคบ
ข้อมูลที่ควรใช้ประกอบการออกแบบ ได้แก่ ความกว้างและความยาวพื้นที่ ความสูงติดตั้งจริง ตำแหน่งและความสูงของชั้นวางสินค้า ความกว้างช่องทางเดิน ลักษณะงานที่ทำในพื้นที่ ค่า Lux ที่ต้องการ ความสม่ำเสมอของแสง แสงในแนวตั้ง ชั่วโมงเปิดใช้งาน และตำแหน่งเครื่องจักรและสิ่งกีดขวาง
เกณฑ์แสงสว่างสำหรับโรงงานและคลังสินค้าควรพิจารณาทั้งแสงแนวนอน แสงแนวตั้ง และความสม่ำเสมอตามลักษณะงาน ไม่ควรกำหนดจากความสูงหรือวัตต์เพียงอย่างเดียว
เลือก UFO High Bay เมื่อ
เลือก Linear High Bay เมื่อ
โคมรูปทรง UFO ไม่ได้แปลว่าจะแยงตาเสมอไป และ Linear High Bay ก็ไม่ได้รับประกันว่าจะสบายตากว่าเสมอไป แสงแยงตาขึ้นอยู่กับความสว่างที่ผิวหน้าโคม เลนส์และรีเฟลกเตอร์ มุมมองของพนักงาน ความสูงติดตั้ง จำนวนและตำแหน่งโคม สีและค่าการสะท้อนของพื้นที่ และรูปแบบการจัดวางโคม
ข้อควรระวัง: หากมีการระบุ UGR น้อยกว่า 19 ควรตรวจ UGR Table หรือผลคำนวณจากพื้นที่จริงตามวิธีของ CIE เพราะค่า UGR ขึ้นอยู่กับขนาดห้อง ตำแหน่งโคม และมุมมองของผู้ใช้งานร่วมด้วย ไม่ใช่คุณสมบัติของตัวโคมเพียงอย่างเดียว
ทั้ง UFO High Bay และ Linear High Bay รองรับระบบควบคุมได้ ขึ้นอยู่กับไดรเวอร์และอุปกรณ์ของแต่ละรุ่น เช่น Microwave Sensor, PIR Motion Sensor, Daylight Sensor, 0-10V Dimming, DALI หรือ DALI-2, Zhaga Receptacle, Zigbee, Casambi, ระบบควบคุมผ่านแอปพลิเคชัน และระบบควบคุมจากส่วนกลาง
การเลือกควรดูว่าพื้นที่มีการใช้งานตลอดเวลาหรือเป็นช่วง ๆ หากบางโซนไม่มีคนหรือรถ Forklift ผ่านเป็นเวลานาน การลดระดับแสงอัตโนมัติอาจช่วยลดพลังงานเพิ่มเติมได้
สำหรับพื้นที่เปิด สามารถพิจารณากลุ่ม UFO High Bay เช่น E12 Series ซึ่งมีมุมกระจายแสงให้เลือกและรองรับระบบเซนเซอร์ สำหรับคลังสินค้า High Rack หรือช่องทางเดิน สามารถพิจารณากลุ่ม Linear High Bay เช่น LHB-2 Series ซึ่งมีเลนส์แบบสมมาตรและไม่สมมาตรให้เลือกตามรูปแบบพื้นที่
LHB-2 Series (Linear High Bay)
การเลือกรุ่น วัตต์ มุมแสง และจำนวนโคมควรยืนยันด้วยแบบจำลองแสงก่อนสั่งซื้อเสมอ
ไม่มีโคมไฟไฮเบย์ LED ประเภทใดดีที่สุดสำหรับทุกพื้นที่ UFO High Bay เหมาะกับโรงงานและโกดังแบบพื้นที่เปิด ต้องการโคมกะทัดรัด ติดตั้งง่าย และกระจายแสงออกโดยรอบ ส่วน Linear High Bay เหมาะกับคลังสินค้า High Rack ช่องทางเดิน สายการผลิต และพื้นที่รูปทรงยาวที่ต้องการควบคุมทิศทางแสงให้ลงถึงพื้นหรือหน้าชั้นวางสินค้า
สิ่งสำคัญที่สุดคือไม่ควรเลือกจากรูปทรง วัตต์ หรือลูเมนเพียงค่าเดียว แต่ควรเปรียบเทียบรูปแบบการกระจายแสง ค่า Lux ความสม่ำเสมอ แสงในแนวตั้ง และผลจำลอง DIALux ของสถานที่จริง
ส่งขนาดพื้นที่ ความสูงติดตั้ง ตำแหน่งเครื่องจักรหรือชั้นวาง และค่า Lux ที่ต้องการ ให้ทีมวิศวกร SacredLight ช่วยเลือกรุ่น มุมแสง และจัดทำแบบจำลอง DIALux ก่อนเสนอราคา ไม่มีค่าใช้จ่าย
ปรึกษาทีมวิศวกรฟรีทาง LINEใช้ได้ในบางพื้นที่ แต่ต้องตรวจว่าแสงสามารถลงถึงพื้นและหน้าชั้นวางได้เพียงพอหรือไม่ หากแสงจำนวนมากตกบนหลังคาชั้นวาง ควรพิจารณา Linear High Bay ที่มีเลนส์แบบ Asymmetric แทน
ใช้ได้ โดยควรเลือกเลนส์แบบกระจายกว้าง เช่น มุมสมมาตร 120° และจัดวางโคมให้สัมพันธ์กับพื้นที่ Linear High Bay ไม่ได้จำกัดเฉพาะคลังสินค้า High Rack
ไม่สามารถกำหนดจากวัตต์เพียงอย่างเดียว ต้องดูจำนวนลูเมน มุมแสง ระยะห่างโคม ค่า Lux เป้าหมาย และลักษณะพื้นที่ร่วมกัน ควรให้ทีมวิศวกรคำนวณค่าความสว่างก่อนตัดสินใจ
โดยทั่วไปมุมแคบใช้ส่งแสงจากตำแหน่งสูง มุมกว้างใช้กระจายแสงในพื้นที่ติดตั้งต่ำกว่า แต่ต้องยืนยันจากผลจำลองแสง เพราะมุมแสงเดียวกันอาจให้ผลต่างกันตามระยะห่างและตำแหน่งโคม
ความประหยัดขึ้นอยู่กับประสิทธิภาพ lm/W ปริมาณแสง การกระจายแสง จำนวนโคม และระบบควบคุม ไม่ได้ขึ้นอยู่กับรูปทรงเพียงอย่างเดียว
สินค้า โคมไฟไฮเบย์ LED รุ่น E12 Series (UFO High Bay 210 lm/W)
สินค้า โคมไฟไฮเบย์ LED Linear รุ่น LHB-2 Series (170 lm/W)
บริการ บริการออกแบบแสงสว่าง (Lighting Design) คำนวณแสงตามหน้างานจริง
เขียนโดยทีมวิศวกร SacredLight · อ้างอิง: U.S. DOE FEMP Purchasing Energy-Efficient Commercial and Industrial LED Luminaires, CIE 190:2010 Calculation and Presentation of UGR Tables, IES Illuminance Selector · อัพเดทล่าสุด: สิงหาคม 2569
11 สิงหาคม 2569
ผู้ชม 13 ครั้ง
English